Als dood
het einde
van leven is,
waar was leven dan
voordat jij geboren werd?

Vormen komen en gaan, net zoals golven aan de oppervlakte van de oceaan. Als de golf verdwijnt, verdwijnt dan ook het water in de golf? De golf, een tijdelijke manifestatie van de oceaan, een tijdelijke vorm, is gemaakt van het water van de oceaan. Als de golf verdwijnt, gaat de golf weer terug naar waar zij vandaan kwam.

Planten komen op in het voorjaar. Ze bloeien, dragen vrucht en verdwijnen uiteindelijk weer naar waar ze vandaan kwamen. Elk jaar weer. Bomen ontstaan uit een zaadje. Ze worden groot, leven lang tot ze uiteindelijk ter aarde vallen en verdwijnen in allerlei andere levensvormen.

Dierlijke vormen komen en gaan. Menselijke vormen komen en gaan. Steden komen en gaan. Elke vorm die je ziet is gekomen en zal weer gaan. Eens was er een bloeiend Romeins Rijk. Het is gekomen en gegaan. Het rijk van de Maya’s, de Pyramidebouwers, de Vikingen, de Kelten, de Germanen … Zij kwamen en zij gingen.

Wat is eeuwigdurend in de wereld die we kennen? Ook de zon zal uitdoven. Is dit een fatalistische kijk op de werkelijkheid? Zo kun je er tegenaan kijken. Je kunt ook zeggen dat het een realistische kijk is op fatalisme. Soms denken we dat dood het ergste is dat ons kan overkomen. En toch gaan ieder moment ontelbare levensvormen ‘dood’. Van de meeste levensvormen die dood gaan, weten we het niet. En van sommige weten we het wel: een huisdier, een oude boom, een mens. Weerstand tegen die realiteit doet ontzettend zeer. De dood doet geen pijn. De weerstand tegen het tijdstip en de manier waarop dood ons ontmoet doet zo verschrikkelijk zeer.

Als dood verschijnt en de levensvorm terug laat gaan naar waar zij vandaan kwam, kun je diepe ontroering voelen. Tranen rollen over je wangen, in je hart voel je een enorm gevoel van openheid, warmte, iets wat op pijn lijkt, … Die ontroering raakt aan dat wat je ten diepste bent. Dat wat de levensvorm ‘levend’ maakt, gaat terug naar waar het vandaan kwam. Net zoals de lucht die in de pot zit teruggaat naar de ruimte die de pot omringt. De pot gaat kapot, de lucht blijft.

Het geheim van dood is misschien dat dood niet bestaat; niet als einde van leven. Dood is het einde van een levensvorm. Dood is het einde van een levensvorm die geboren is. Dood en geboorte zijn elkaars tegendeel. Leven heeft geen tegendeel. Leven is eeuwig, altijddurend en eindeloos aanwezig.

Vormen komen en gaan en we noemen het geboorte en dood. Wat blijft is Leven of welk woord je ook kiest. Als er een vorm doodgaat, hoe klein of hoe groot ook, wees dan volkomen aanwezig in jezelf bij alles wat zich in jou aandient. Het kan een poort zijn naar die dimensie in jou en die diepte in jou, die geen naam heeft en die Jij bent …

Het machtigste wapen is een vraag
Het krachtigste antwoord is stilte …

Meningen, discussies, verhalen over anderen, veroordelingen, goed of slecht, waar of niet waar, objectief of subjectief: oorlog in het klein. Het ene wordt gevoed door het andere. Mensen vermoorden elkaar om een mening, niet alleen daadwerkelijk, ook in hun hoofd. Niet meedoen aan het spel van discussie, maakt een buitenbeentje. Maakt opmerkingen: “Je moet toch een mening hebben”. “Je moet toch zeggen wat jij goed of fout vindt”.

Het ego voedt zich met meningen. Als het ego gesproken heeft (ego als geïdentificeerd bewustzijn), voelt het zich heel even beter dan een ander ego. Als het andere ego dan antwoord, is dat de voeding. Zo kan het eindeloos doorgaan als een motor die op volle toeren draait en nergens naartoe gaat. Hij staat niet in de versnelling.

Mensen worden moe van de eindeloze discussies. Het leidt nergens naartoe. Het leidt altijd weg van de essentie die je bent. Het is als een stationair op volle toeren draaiende auto en de benzine zijn de meningen, de verhalen, de oordelen, de standpunten.

In het kleine boekje dat ik kreeg van mijn moeder toen ik een jaar of 10 werd, het heet: Bronnen van Oosterse Wijsheid, staat een zin van Lao Tse. Laatst was ik aan het opruimen en vond het boekje. Het viel open op de bladzijde die ik als kind en nog, het allermooiste vond:

De hoogste openbaring is de Stilte …

Kind, geboren in jou
Licht, geboren in jou
Onschuld, geboren in jou
Vrede, geboren in jou

Kerstmis is in onszelf ontdekken en weer-zien dat we licht zijn, onschuld zijn, vrede zijn, als een kind zijn. Kerstmis spiegelt dat naar ons terug: een kind, onschuldig, teer, klein, hulpeloos … Het laat ons in contact komen met de onschuldigheid in ons, de teerheid, de kleinheid, de hulpeloosheid. Met Kerstmis staan we onszelf even toe om te knielen, om stil te zijn, om niets te zijn in de nabijheid van het licht dat we zelf zijn. Met Kerstmis komen we in contact met onze mogelijkheid om te geven en te ontvangen.

Het geheim van Kerstmis is zó klein dat het zó groot is. Kerstmis is alles wat steeds weer geboren wordt in jou. En soms helpt God, vermomd als Kerst, ons dat bewust te worden. Lief kind, jij bent het kind en God en Liefde en Licht en Waarheid en Vrede, voor altijd …

Ik geeft je de zegen
die de jouwe is
Ik geef je het hart
dat het jouwe is
Ik geef je de vrede
die de jouwe is
Ik geef je de liefde
die je bent …

voor eeuwig
en eeuwig …

Als ik jou nabij ben
ben ik mij nabij

Iets anders leven dan nabijheid
voel ik meteen,
in mijn hart

Hoe kan ik jou nabij zijn
als ik niet mij nabij ben?

Nabijheid, daar ben ik van gemaakt …

Geboren uit de leegte die we zijn
Spelen we een rol
in het intermezzo
dat we leven noemen

Na de dood keren we terug
naar de leegte die we zijn

Intermezzo
dat we leven noemen
is slechts
een rimpeling
in leegte …

Als de geest
niet meer
vertoeft
bij de pijn
uit het verleden

Als de geest niet meer
de angst en de pijn
uit het verleden
projecteert naar
de illusie
van een toekomst

Als de geest
thuis is
in Jou:
tijdloos
geen verleden
geen toekomst

wat blijft dan over …

Ze dansen door mij heen
de woorden die soms komen
ze sluipen binnen, werken,
en vliegen dan weer weg

En soms dan blijft er één
wat hangen in mijn hoofd
totdat het hart in openheid
het woord laat doen wat moet

De openheid van ‘t hart
danst altijd door me heen,
zodat alle, alle woorden
uiteindelijk mee gaan dansen …

Vertrouwen in Leven
komt als
Vertrouwen in Dood
hetzelfde is

Doodgegaan voor het sterven
schept de ruimte en
maakt Leven
in Vertrouwen
vanzelf sprekend …

Als je gelooft
in een gedachte
die in je hoofd opkomt
kun je je hart
niet horen zingen

Bij elke nieuwe gedachte
die je niet gelooft
hoor je
je hart
zingen …